Newsletter Tydzień w SEP

Z okazji obchodzonego 10 czerwca Międzynarodowego Dnia Elektryka, Oddział Gliwicki SEP zorganizował otwarte zebranie Zarządu Oddziału. Spotkanie odbyło się 12 czerwca 2025 r., wyjątkowo nieco później niż sama rocznica, co podyktowane było organizacją VIII Dyskusyjnego Forum Kobiet w dniu 13 czerwca – również przygotowanego przez nasz Oddział. Dzięki temu uczestniczki Forum mogły wziąć udział w obu wydarzeniach.

Zebranie miało charakter otwarty, a jego szczególnym akcentem były wspomnienia poświęcone dr. inż. Marianowi Mikrutowi – zasłużonemu nauczycielowi akademickiemu Politechniki Śląskiej, wieloletniemu działaczowi SEP, byłemu Prezesowi Oddziału Gliwickiego oraz wcześniej Koła SEP przy Politechnice Śląskiej. Sylwetkę dr. Mikruta – jego dorobek zawodowy, działalność dydaktyczną i organizacyjną oraz osobiste wspomnienia – przybliżył zebranym dr Tomasz Rusek, Prezes Koła nr 10 OGl SEP oraz pracownik Wydziału Elektrycznego Politechniki Śląskiej. W swojej refleksji odwołał się zarówno do wspólnej pracy naukowo-dydaktycznej, jak i osobistej relacji, która przerodziła się w wieloletnią współpracę i przyjaźń. Wspomnienie to ukazało dr. Mikruta jako człowieka niezwykle oddanego dydaktyce, pełnego pasji do elektroenergetyki i zaangażowanego w rozwój środowiska elektryków.

W dalszej części głos zabrali także: Antoni Przygrodzki, Joachim Bargiel, Krzysztof Kluszczyński oraz Krzysztof Kolonko, którzy podzielili się własnymi wspomnieniami i refleksjami związanymi z osobą dr. Mikruta oraz jego wpływem na działalność Oddziału i całego środowiska SEP.

Na zakończenie tej części zebrania – nieco wbrew tradycyjnemu porządkowi – głos zabrał prezes SEP, prof. Sławomir Cieślik. Choć, jak sam zaznaczył, nie miał okazji poznać dr. Mikruta osobiście, odniósł się do roli, jaką elektrycy odgrywali i nadal odgrywają w rozwoju gospodarczym i technologicznym kraju. Szczególnie podkreślił znaczenie pracy inżynierów elektryków w dobie transformacji energetycznej, wskazując na potrzebę budowania wspólnoty zawodowej opartej na wartościach, które reprezentował dr Mikrut – profesjonalizmie, odpowiedzialności i życzliwości.

Wspomnienia miały podniosły i refleksyjny charakter, a zarazem było okazją do integracji środowiska i wspólnego uczczenia Dnia Elektryka.

W dalszej części spotkania uczestnicy mieli zaszczyt wysłuchać wykładu prof. dr. hab. inż. Leszka S. Czarneckiego – światowej klasy eksperta w dziedzinie elektrotechniki, IEEE Life Fellow, profesora Louisiana State University w Baton Rouge (USA). Profesor Czarnecki ukończył studia na Wydziale Elektrycznym Politechniki Śląskiej w 1963 r., gdzie uzyskał również stopień doktora i doktora habilitowanego. Jego dorobek naukowy obejmuje m.in. rozwój teorii mocy obwodów elektrycznych, a zwłaszcza opracowanie koncepcji Składowych Fizycznych Prądu (CPC – Currents' Physical Components), uznawanej dziś za jeden z najbardziej przełomowych wkładów w nowoczesną elektrotechnikę. Jako pierwszy Polak został nominowany do prestiżowej nagrody im. Charlesa Proteusa Steinmetza. Jest autorem ponad 160 publikacji i licznych wystąpień na całym świecie.

Wystąpienie Profesora miało tytuł: „Składowe Fizyczne Prądu oraz odnawialne źródła energii elektrycznej, obserwacje i pytania”. Już na wstępie Profesor zaznaczył, że jako ekspert wypowiada się przede wszystkim w zakresie teorii mocy, natomiast w drugiej części – dotyczącej źródeł odnawialnych – dzieli się spostrzeżeniami, jako uważny obserwator współczesnych trendów i zjawisk.

W części pierwszej wykładu Profesor przedstawił syntetyczne ujęcie historii rozwoju teorii mocy, wskazując na główne szkoły badawcze oraz kluczowe problemy związane z analizą obwodów z przebiegami niesinusoidalnymi. Następnie zaprezentował założenia i znaczenie stworzonej przez siebie teorii Składowych Fizycznych Prądu – CPC. Dzięki swojej wyjątkowej zdolności popularyzatorskiej, Profesor potrafił zainteresować słuchaczy nawet najbardziej złożonymi aspektami matematycznymi i fizycznymi – co rusz przerywany był pytaniami z sali, na które z cierpliwością odpowiadał.

Druga część wystąpienia miała charakter bardziej refleksyjny. Profesor Czarnecki przedstawił wybrane dane i wykresy dotyczące kosztów pozyskiwania energii z różnych źródeł – odnawialnych, jądrowych i konwencjonalnych – a także podjął próbę zrozumienia przyczyn i kosztów transformacji energetycznej. Podkreślił, że chociaż energia z wiatru czy słońca bywa przedstawiana jako darmowa, to całkowity koszt jej „wydobycia” – wraz z kosztami infrastruktury, magazynowania, systemów przesyłowych, utrzymania rezerw mocy i utylizacji – może być znacznie wyższy, niż się powszechnie sądzi. Zwrócił również uwagę na różne interpretacje wpływu CO₂ na zmiany klimatyczne oraz przedstawił hipotezy alternatywne, wskazujące na możliwy wpływ aktywności słonecznej.

W tej części również nie brakowało emocji i interakcji – uczestnicy chętnie dzielili się swoimi spostrzeżeniami, pytali o źródła danych i prosili o rozwinięcie poruszonych zagadnień. Dyskusja po wykładzie pokazała, jak bardzo temat transformacji energetycznej budzi zainteresowanie i jak potrzebne są pogłębione, merytoryczne debaty.

Bardzo miłym akcentem i zupełnie niespodziewanym było wręczenie kwiatów Profesorowi przez Pana Tadeusza Świetlickiego, Prezesa firmy QNT SYSTEMY INFORMATYCZNE. Jak się okazało, Pan Tadeusz Świetlicki był studentem Profesora Leszka Czarneckiego, a gest ten stanowił wyraz wdzięczności i uznania dla Jego wkładu w edukację i rozwój zawodowy.

Spotkanie odbyło się w Bibliotece Głównej Politechniki Śląskiej. Bardzo dziękujemy prelegentom oraz uczestnikom za aktywny udział. Bardzo dziękujemy Pani prof. Renacie Frączek, Dyrektor Biblioteki Głównej Politechniki Śląskiej, za możliwość organizacji spotkania w Bibliotece.

Marcin Fice

Prezes Oddziału Gliwickiego SEP